ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿ: ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಆರಾಧಿಸುವ ದುರ್ಗೆಯ ಮೊದಲ ರೂಪ
ನವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬವು ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಒಂಬತ್ತು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಒಂಬತ್ತು ರೂಪಗಳನ್ನು ನವದುರ್ಗೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಆರಾಧಿಸಲಾಗುವ ದೇವಿಯೇ ಶೈಲಪುತ್ರಿ. ‘ಶೈಲ’ ಎಂದರೆ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ‘ಪುತ್ರಿ’ ಎಂದರೆ ಮಗಳು. ಹೀಗಾಗಿ ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಎಂದರೆ ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳು ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಬರುತ್ತದೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಶಕ್ತಿ, ಧೈರ್ಯ, ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಭಕ್ತರು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಆರಂಭದ ದಿನ ದೇವಿಯ ಈ ರೂಪವನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಕಾರಾತ್ಮಕತೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಪೌರಾಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯು ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಸತಿ ದೇವಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಸತಿ ದೇವಿ ಶಿವನನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ತನ್ನ ತಂದೆ ದಕ್ಷ ಪ್ರಜಾಪತಿಯು ಶಿವನಿಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸತಿ ಯಜ್ಞಕುಂಡಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದಳು ಎಂಬ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆ ಇದೆ.
ನಂತರ ಸತಿ ದೇವಿಯು ಹಿಮವಂತನ ಪುತ್ರಿಯಾಗಿ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆದಳು. ಈ ರೂಪವೇ ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯು ಶಿವನನ್ನು ಮತ್ತೆ ವರಿಸಿ, ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ದಾಂಪತ್ಯ ಜೀವನ ನಡೆಸಿದಳು ಎಂಬುದು ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆ.
Read this – Dasara : Navratri 9 Days ; ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ನವದುರ್ಗೆಯರ ಮಹತ್ವ ತಿಳಿಯಿರಿ
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಸ್ವರೂಪ
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವೃಷಭದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ದೇವಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಕೆಯ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲ ಮತ್ತು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಕಮಲದ ಹೂವು ಇರುತ್ತದೆ. ಹಣೆಯ ಮೇಲೆ ಅರ್ಧಚಂದ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ದೇವಿಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವೃಷಭವು ಸ್ಥಿರತೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದರೆ, ತ್ರಿಶೂಲವು ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ದೈವಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕಮಲವು ಪರಿಶುದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.
ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಪೂಜೆ
ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಮೂರ್ತಿ ಅಥವಾ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ದೀಪ ಬೆಳಗಿಸಿ, ಹೂವು, ನೈವೇದ್ಯ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ದಿನ ಘಟಸ್ಥಾಪನೆ ಅಥವಾ ಕಲಶ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವೂ ಹಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳ ಪೂಜೆಗೆ ಇದು ಶುಭಾರಂಭವೆಂದು ಭಕ್ತರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಮಂತ್ರ
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
“ಓಂ ದೇವಿ ಶೈಲಪುತ್ರ್ಯೈ ನಮಃ”
ಭಕ್ತರು ತಮ್ಮ ಶ್ರದ್ಧೆ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಈ ಮಂತ್ರವನ್ನು ಜಪಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆಯ ಮಹತ್ವ
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆಯು ಸ್ಥಿರತೆ, ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ದೃಢತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ. ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಎದುರಿಸಲು ದೇವಿಯ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆಯಲಿ ಎಂದು ಭಕ್ತರು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನ ಸಂಬಂಧವನ್ನೂ ಶೈಲಪುತ್ರಿಯ ರೂಪವು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಪರ್ವತದ ಮಗಳಾಗಿ ಕಾಣುವ ದೇವಿಯು ಪ್ರಕೃತಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಶಕ್ತಿಯ ದೈವಿಕ ರೂಪವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿದೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಪೂಜೆಯ ಸಂದೇಶ
ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನದಿಂದಲೇ ಭಕ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿರತೆ, ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಆರಾಧನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪರ್ವತದಂತೆ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತು ಜೀವನದ ಏರಿಳಿತಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ದೇವಿಯ ರೂಪ ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
Read this – Dasara; Day 1- Story of goddess shailaputri: Navarathri Vibhava
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ಎಂದರೆ ಯಾರು?
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ನವದುರ್ಗೆಯ ಮೊದಲ ರೂಪ. ‘ಶೈಲ’ ಎಂದರೆ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ‘ಪುತ್ರಿ’ ಎಂದರೆ ಮಗಳು. ಹೀಗಾಗಿ ಆಕೆಯನ್ನು ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನವರಾತ್ರಿಯ ಯಾವ ದಿನ ಶೈಲಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?
ನವರಾತ್ರಿಯ ಮೊದಲ ದಿನ ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ವಾಹನ ಯಾವುದು?
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ವಾಹನ ವೃಷಭ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಶೈಲಪುತ್ರಿ ದೇವಿಯ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಆಯುಧಗಳು ಯಾವುವು?
ದೇವಿಯ ಒಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಮಲದ ಹೂವು ಇರುವ ರೂಪವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು.
Follow Us
Follow KannadaFolks channel on WhatsApp
Visit the Kannadafolks.in follow the latest updates
Subscribe and Receive exclusive content and updates on your favourite topics
Subscribe to KannadaFloks YouTube Channel and watch Videos
Support Us 


