ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿ ಜೀವನಚರಿತ್ರ – ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ದಾರಿ ತೋರಿದ ಮಹಾನ್ ನಾಯಕ

ಮೋಹನದಾಸ್ ಕರಮಚಂದ ಗಾಂಧೀಜಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಸತ್ಯ, ಅಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವನ್ನು ತಮ್ಮ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರಮುಖ ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಅವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಭಾರತೀಯ ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು ನೀಡಿದರು. 1869ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2ರಂದು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಪೋರಬಂದರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಗಾಂಧೀಜಿ, ವಕೀಲರಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದು ನಂತರ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿನ ಅನುಭವಗಳು ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದವು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ಬಳಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿ, ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ, ನಾಗರಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳವಳಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಚಳವಳಿಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದರು.

ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ

ಮೋಹನದಾಸ್ ಕರಮಚಂದ ಗಾಂಧೀಜಿ 1869ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2ರಂದು ಅಂದಿನ ಕಠಿಯಾವಾಡ್ ಪ್ರದೇಶದ ಪೋರಬಂದರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.

ಅವರ ತಂದೆ ಕರಮಚಂದ ಗಾಂಧೀಜಿ ಪೋರಬಂದರ್ ಸಂಸ್ಥಾನದ ದಿವಾನರಾಗಿದ್ದರು. ತಾಯಿ ಪುತಳಿಬಾಯಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮನೋಭಾವ ಹೊಂದಿದ್ದವರು. ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತಾಯಿಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜೀವನ, ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದವು.

ಗಾಂಧೀಜಿ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವುದು, ತಪ್ಪನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಆತ್ಮಶಿಸ್ತನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಗುಣಗಳು ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಗಟ್ಟಿಯಾದವು.

ಬಾಲ್ಯವಿವಾಹ

1883ರಲ್ಲಿ, ಸುಮಾರು 13 ವರ್ಷದ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಗಾಂಧೀಜಿ ಕಸ್ತೂರಬಾ ಮಕಂಜಿ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಕಸ್ತೂರಬಾ ನಂತರ ಅವರ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಂತರು.

Read this: Savitribai Phule ; ಸಾವಿತ್ರಿಬಾಯಿ ಫುಲೆ | Biography

ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ

ಕಾನೂನು ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಗಾಂಧೀಜಿ 1888ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಾನೂನು ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್ ಆಗಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.

1891ರಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ಅವರು ವಕೀಲರಾಗಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಆರಂಭಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದಷ್ಟು ಯಶಸ್ಸು ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಪ್ರಕರಣವೊಂದರಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಅವರಿಗೆ ದೊರೆಯಿತು.

ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಜೀವನ: ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಆರಂಭ

1893ರಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ವರ್ಣಭೇದದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಅವರು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿದರು.

ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆಯ ಟಿಕೆಟ್ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅವರ ಚರ್ಮದ ಬಣ್ಣದ ಕಾರಣ ಅವರನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ರೈಲಿನಿಂದ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಘಟನೆ ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವಾಯಿತು.

ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ವಿರುದ್ಧದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಲು ಅವರು ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಳವಳಿಗಳ ಮೂಲಕ ಹೋರಾಟ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ತತ್ವವು ಅವರ ಚಿಂತನೆಗಳಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು.

ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವು ಕೇವಲ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ವಿಧಾನವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಸತ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅಚಲ ನಂಬಿಕೆ, ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿರೋಧ ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಶಿಸ್ತಿನ ಮೂಲಕ ಬದಲಾವಣೆ ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ತತ್ವವಾಗಿತ್ತು.

ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಹೋರಾಟಗಳು ಗಾಂಧೀಜಿಗೆ ಜನರನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುವುದು, ಶಾಂತಿಯುತ ಪ್ರತಿರೋಧ ನಡೆಸುವುದು ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಒತ್ತಡದ ಮೂಲಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡಿದವು.

1915ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು.

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ನಂತರ

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಂತರ ಗಾಂಧೀಜಿ ತಕ್ಷಣವೇ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಲಿಲ್ಲ. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.

ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಗುರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಗೋಖಲೆ ಅವರ ಸಲಹೆಯೂ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು.

ಗಾಂಧೀಜಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತ, ರೈತರು, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಬಡಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ನೀಡಿದರು.

ಚಂಪಾರಣ್ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ

1917ರಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರದ ಚಂಪಾರಣ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರೈತರು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಗಾಂಧೀಜಿ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದರು.

ನೀಲಿ ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯುವಂತೆ ರೈತರ ಮೇಲೆ ಹೇರಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಅವರು ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ನಡೆಸಿದರು. ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.

ಈ ಹೋರಾಟದ ಮೂಲಕ ಗಾಂಧೀಜಿ ರೈತರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯದ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.

ಖೇಡಾ ಮತ್ತು ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಹೋರಾಟ

1918ರಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತ್‌ನ ಖೇಡಾದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದಿಂದ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ರೈತರಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಬೇಕೆಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಗಾಂಧೀಜಿ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದರು.

ಅದೇ ವರ್ಷ ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ನ ಕಾರ್ಮಿಕರ ವೇತನ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ಮತ್ತು ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದರು.

ಈ ಚಳವಳಿಗಳು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದವು.

ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿ

1919ರ ಜಲಿಯನ್‌ವಾಲಾ ಬಾಗ್ ಹತ್ಯಾಕಾಂಡದ ನಂತರ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಆಕ್ರೋಶ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.

1920ರಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಮೂಲಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕತ್ವ ನೀಡಿದರು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಹುದ್ದೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು.

ಚಳವಳಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಜನರನ್ನು ಸೆಳೆಯಿತು. ಆದರೆ 1922ರಲ್ಲಿ ಚೌರಿ ಚೌರಾ ಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರಿಂದ ಹಿಂಸಾಚಾರ ನಡೆದ ನಂತರ ಗಾಂಧೀಜಿ ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿದರು.

ಹಿಂಸೆಯ ಮೂಲಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪಲಿಲ್ಲ.

ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮತ್ತು ದಂಡಿ ಯಾತ್ರೆ

1930ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಉಪ್ಪಿನ ಕಾನೂನನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ಗಾಂಧೀಜಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಂಡಿ ಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಂಡರು.

ಸಬರಮತಿ ಆಶ್ರಮದಿಂದ ಗುಜರಾತ್‌ನ ದಂಡಿವರೆಗೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಾದಯಾತ್ರೆ ನಡೆಸಿದರು. ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನಿಂದ ಉಪ್ಪು ತಯಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಉಪ್ಪಿನ ಕಾನೂನಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು.

ಈ ಚಳವಳಿ ವಿಶ್ವದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ನಾಗರಿಕ ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿಗೆ ಇದು ದೊಡ್ಡ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿತು.

ಗಾಂಧೀಜಿ ಮತ್ತು ಸ್ವದೇಶಿ ಚಳವಳಿ

ಗಾಂಧೀಜಿ ಸ್ವದೇಶಿ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಿದರು. ಭಾರತೀಯರು ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ವಸ್ತುಗಳ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಕರೆ ನೀಡಿದರು.

ಚರಖಾ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಅವರ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯ ಸಂಕೇತಗಳಾದವು. ಗಾಂಧೀಜಿ ಸ್ವತಃ ಚರಖಾದಲ್ಲಿ ನೂಲು ನೇಯ್ದು ಸರಳ ಜೀವನದ ಸಂದೇಶ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಂದ ರಾಜಕೀಯ ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆಯುವುದಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಸಬಲೀಕರಣವೂ ಸ್ವರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

ದುಂಡು ಮೇಜಿನ ಸಮ್ಮೇಳನ

1931ರಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿ ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎರಡನೇ ದುಂಡು ಮೇಜಿನ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು.

ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ವ-ಆಡಳಿತದ ಕುರಿತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿದರೂ, ಯಾವುದೇ ಅಂತಿಮ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಹಾರ ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳಿದ ನಂತರ ಗಾಂಧೀಜಿ ಮತ್ತೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು.

ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳವಳಿ

ದ್ವಿತೀಯ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾಯಿತು.

1942ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳವಳಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿತು. ಆಗಸ್ಟ್ 8, 1942ರಂದು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತವನ್ನು ತೊರೆಯಬೇಕು ಎಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.

ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಘೋಷಣೆ “ಮಾಡು ಇಲ್ಲವೇ ಮಡಿ” ಎಂಬುದಾಗಿತ್ತು.

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಗಾಂಧೀಜಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿತು. ಆದರೂ ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳವಳಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಪ್ರಮುಖ ಹಂತವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು.

ಗಾಂಧೀಜಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಣೆ

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.

ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತೆ ವಿರುದ್ಧ ಅವರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಿದರು. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ತಳಹದಿ ವರ್ಗಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜನರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಸುಧಾರಿಸಲು ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.

ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ, ಸ್ವಚ್ಛತೆ, ಖಾದಿ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಅವರು ಒತ್ತು ನೀಡಿದರು.

ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಗೌರವವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣ.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಭಜನೆಯ ಕಾಲ

1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆಯಿತು. ಆದರೆ ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿಭಜನೆಯೂ ನಡೆಯಿತು.

ವಿಭಜನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭೀಕರ ಕೋಮು ಹಿಂಸಾಚಾರ ನಡೆಯಿತು. ಗಾಂಧೀಜಿ ಈ ಹಿಂಸಾಚಾರದಿಂದ ಆಳವಾಗಿ ದುಃಖಿತರಾದರು.

ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಬದಲು, ಕೋಮು ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಅಂತಿಮ ದಿನಗಳು

1948ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೂ ಗಾಂಧೀಜಿ ಕೋಮು ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

1948ರ ಜನವರಿ 30ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸಭೆಗೆ ತೆರಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಾಥೂರಾಮ್ ಗೋಡ್ಸೆ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಮೇಲೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿದನು. ಗಾಂಧೀಜಿ ಮೃತಪಟ್ಟರು.

ಅವರ ನಿಧನವು ಭಾರತ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಆಘಾತವನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿತು.

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪ್ರಮುಖ ತತ್ವಗಳು

ಸತ್ಯ

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಜೀವನದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ಸತ್ಯ. ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಬದ್ಧರಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಿದರು.

ಅಹಿಂಸೆ

ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವಾಗ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸದೆ ಪ್ರತಿರೋಧಿಸುವುದು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ತತ್ವವಾಗಿತ್ತು. ಅಹಿಂಸೆಯ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುವ ಅವರ ವಿಧಾನ ವಿಶ್ವದ ಅನೇಕ ಚಳವಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು.

ಸರಳ ಜೀವನ

ಗಾಂಧೀಜಿ ಸರಳ ಉಡುಪು, ಸರಳ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸ್ವಾವಲಂಬಿ ಜೀವನಶೈಲಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿದರು. ಜನಸಾಮಾನ್ಯರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಒಂದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರು.

ಸ್ವದೇಶಿ

ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬಳಕೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಗೆ ಅವರು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಿದರು.

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು

ಗಾಂಧೀಜಿ ತಮ್ಮ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಲೇಖನಗಳು, ಪತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅವರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಾದ “ಸತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ನನ್ನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು” (The Story of My Experiments with Truth) ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯ, ಕುಟುಂಬ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಅನುಭವಗಳು, ಸತ್ಯದ ಹುಡುಕಾಟ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅವರು Young India, Harijan ಮತ್ತು Navajivan ಮುಂತಾದ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕವೂ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಿದರು.

ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪರಂಪರೆ

ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಪ್ರಭಾವ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಮೀರಿದೆ. ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಅವರ ವಿಧಾನವು ನಂತರದ ಹಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಚಳವಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಯಿತು.

ಅಮೆರಿಕದ ನಾಗರಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಹೋರಾಟದ ನಾಯಕ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್ ಜೂನಿಯರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ನಾಯಕರು ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಹೋರಾಟದ ತತ್ವಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ “ಬಾಪು” ಮತ್ತು “ರಾಷ್ಟ್ರಪಿತ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. “ಮಹಾತ್ಮ” ಎಂಬ ಗೌರವಪದವನ್ನು ಅವರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

• ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿ 1869ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2ರಂದು ಪೋರಬಂದರ್‌ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.
• ಅವರು ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದು ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರ್ ಆದರು.
• ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಭೇದದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಮೂಲಕ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ತತ್ವವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು.
• ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚಂಪಾರಣ್, ಖೇಡಾ ಮತ್ತು ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಹೋರಾಟಗಳ ಮೂಲಕ ಜನರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಧ್ವನಿಯಾದರು.
• ಅಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿ, ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು.
• ಸತ್ಯ, ಅಹಿಂಸೆ, ಸ್ವದೇಶಿ ಮತ್ತು ಸರಳ ಜೀವನ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ತತ್ವಗಳಾಗಿದ್ದವು.
• 1948ರ ಜನವರಿ 30ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಹತ್ಯೆಗೀಡಾದರು.
• ಅವರ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಹೋರಾಟದ ತತ್ವಗಳು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಚಳವಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾದವು.

Follow Us 

Follow KannadaFolks channel on WhatsApp

Visit the Kannadafolks.in follow the latest updates

Subscribe and Receive exclusive content and updates on your favourite topics

Subscribe to KannadaFloks YouTube Channel and watch Videos